Windenergie en provinciaal windbeleid
In het coalitieakkoord 2026-2030 staat dat we werken aan een duurzame energievoorziening. We bouwen voort op het energieprogramma voor een energieneutrale gemeente in 2050. Ook hebben we een programmeringsafspraak met de provincie Overijssel over de ontwikkeling van 10 windturbines in onze gemeente.
Windenergie in en rond de gemeente Hardenberg
In de gemeente Hardenberg staan al 10 windturbines in windpark De Veenwieken. Volgens het provinciaal windbeleid is er tot 2030 ruimte voor maximaal tien extra windturbines in de gemeente Hardenberg. Deze turbines kunnen samen ongeveer 200 GWh elektriciteit per jaar opwekken.
Taakverdeling
De provincie Overijssel is verantwoordelijk voor de beoordeling van plannen voor windenergie. Zij besluiten of een windproject een vergunning krijgt. De gemeente Hardenberg informeert inwoners over de ontwikkelingen, en blijft betrokken bij de uitwerking van de projecten.
Tussenstand
De provincie Overijssel heeft drie windprojecten geselecteerd. Het gaat om de windprojecten Broeklanden, Balderhaar en Bergentheimerveen. Voor deze projecten start de projectprocedure. Dat betekent niet dat de windturbines er definitief komen. Eerst volgen nog onderzoeken, participatie en vergunningprocedures.
Kaart met windprojecten
Bekijk op deze digitale kaart het overzicht van mogelijke plekken voor windturbines.
Windprojecten/-parken (lijstweergave)
Windmolens Broeklanden
Windpark Bergentheim, Kloosterhaar en Sibculo
Windpark Ondersloot
Windpark Veenwieken
Zandwinplas Balderhaar
Windpark Wielen en Itterbeck (1/2)
Windpark Wilsum
Windpark L43
Windpark Heesterkante (Laar-Echteler)
Windpark Wielen en Itterbeck (2/2)
Plannen voor windenergie in de gemeente Hardenberg
De provincie koos in 2025 en 2026 in twee beoordelingsronden welke plannen verder mogen met de projectprocedure.
In de eerste ronde konden initiatiefnemers aanvragen indienen voor maximaal drie windturbines (60 GWh) op de bedrijventerreinen:
- Broeklanden
- Nieuwe Haven
- Rollepaal
- Balderhaar (Zandwinplas)
De provincie koos de windprojecten:
- Broeklanden (twee windturbines)
- Balderhaar (één turbine)
In de tweede ronde konden initiatiefnemers plannen indienen voor maximaal zeven windturbines (140 GWh) in het gebied tussen Bergentheim, Kloosterhaar en Sibculo.
De provincie koos het windproject Bergentheimerveen met zeven windturbines.
Voor deze projecten start de provincie de projectprocedure. Tijdens deze procedure voeren de initiatiefnemers de benodigde onderzoeken uit. De provincie beoordeelt of de benodigde vergunningen kunnen worden verleend.
Dat deze projecten gekozen zijn, betekent niet dat de windparken er definitief komen. Na het selecteren van een project, moet er nog veel gebeuren. Denk aan het verder uitwerken of onderzoeken van:
- De precieze locaties van de windturbines
- De plannen voor participatie en lokaal eigendom
- De gevolgen voor de omgeving, zoals:
- geluid
- slagschaduw
- veiligheid
- natuur
De provincie heeft de overige ingediende plannen niet geselecteerd.
Wie doet wat?
Met het provinciaal windbeleid heeft de provincie Overijssel sinds 2023 de regie over windenergie in Overijssel. Dat betekent dat het college van burgemeester en wethouders en onze gemeenteraad geen rol meer hebben bij het besluiten over de plannen voor windmolens in onze gemeente.
De gemeenteraad van de gemeente Hardenberg heeft de provincie Overijssel wel nadrukkelijk gevraagd om bij hun beoordeling onder andere rekening te houden met de volgende punten:
- Bij de besluitvorming over windprojecten houdt de provincie rekening met plannen voor windparken in de buurt of over de grens in Duitsland.
- De initiatiefnemer en de provincie betrekken inwoners/omwonenden bij het uitwerken van de plannen.
- Inwoners of ondernemers werken samen in een energiecoöperatie, en zijn voor minimaal 50% eigenaar van de windmolens.
- Inwoners van de gemeente Hardenberg worden goed en tijdig geïnformeerd.
De provincie Overijssel beoordeelt de plannen voor windturbines. En kiest de beste projecten uit. Initiatiefnemers van die projecten mogen hun plan verder ontwikkelen. Voor deze projecten start de projectprocedure. Tijdens deze procedure onderzoekt de provincie of het project voldoet aan de wet- en regelgeving, en welke besluiten en vergunningen nodig zijn.
Ook worden er onderzoeken gedaan. Bijvoorbeeld naar de gevolgen voor de natuur in de omgeving. Pas als de provincie een projectbesluit heeft genomen én de benodigde vergunningen zijn verleend, kunnen de windturbines worden gebouwd.
Initiatiefnemers met plannen voor het opwekken van windenergie moeten zelf:
- de omgeving informeren.
- ruimte bieden om mee te doen, mee te praten, en een mening te geven.
Dat is zo geregeld in de Omgevingswet. Mogelijk presenteren zij hun ideeën of plannen op een website. Of tijdens een informatieavond. Dat betekent nog niet dat de windturbines er ook daadwerkelijk komen. De provincie moet de plannen eerst beoordelen, en uiteindelijk besluiten of een vergunning wordt verleend.
Windparken langs de grens
Naast de windprojecten in de gemeente Hardenberg, zijn er ook plannen in aangrenzende gebieden. Deze kunnen zichtbaar zijn vanuit delen van onze gemeente.
Windpark Ondersloot
De provincie Overijssel koos in 2025 het project Windpark Ondersloot (gemeente Ommen) om te starten met de projectprocedure voor het verkrijgen van de benodigde vergunningen.
Projectprocedure
De provincie is op 28 oktober 2026 gestart met de projectprocedure met:
- de publicatie van de kennisgeving
- de aankondiging van een eerste startbijeenkomst over het windpark
- 19 november 2026
- 18.30-21.00 uur
- MFC De Carrousel (Van Reeuwijkstraat 5, Ommen)
Ligging
Het gebied voor dit windpark ligt net buiten de grens van de gemeente Hardenberg in het gebied Stegerveld/Rheezerveen (ten oosten van windpark Veenwieken, ten westen van het Zwarte pad, en ten noorden van de rijksweg N36).
Meer informatie
- Bekijk meer informatie over het windpark op windparkondersloot.nl (projectwebsite van de initiatiefnemer).
- Bekijk de kennisgeving op officielebekendmakingen.nl.
Duitsland
In de Duitse gemeenten Wielen, Itterbeck en Wilsum zijn plannen voor het bouwen van windmolens. De gebieden waar de windmolens moeten komen, grenzen aan de gemeente Hardenberg.
Provinciaal windbeleid
In juni 2023 namen Provinciale Staten van de Overijssel de motie ‘Grip op Wind’ aan. De provincie Overijssel nam vanaf dat moment de regie op windenergie in Overijssel. In het provinciaal windbeleid staat dat er in 2030 in Overijssel 2,3 TWh aan windenergie moet worden opgewekt. Daarvoor zijn ongeveer 90 extra windturbines in Overijssel nodig. Ook wees de provincie voorkeursgebieden aan.
Een groot deel van de gemeente Hardenberg is zo’n voorkeursgebied. Binnen een voorkeursgebied mogen alleen clusters van vier of meer windturbines neergezet worden. Hiermee wil de provincie versnippering in het landschap voorkomen. Op bedrijventerreinen mogen ook minder dan vier turbines geplaatst worden.
De provincie maakte met de meeste Overijsselse gemeenten programmeringsafspraken. Hierin staat hoeveel windenergie per gemeente maximaal mag worden opgewekt. Voor Hardenberg is afgesproken dat tot 2030 maximaal 200 GWh extra windenergie wordt gerealiseerd. De provincie verdeelt deze ruimte over windprojecten die in twee beoordelingsronden zijn geselecteerd.
Lees meer over het provinciaal windbeleid op overijssel.nl/onderwerpen/energie/windenergie.