Oorlog in Oekraïne

Op 24 februari 2022 is Rusland Oekraïne binnengevallen. Deze gebeurtenis roept vragen op. Of misschien wilt u helpen. Op deze pagina vindt u informatie over dit onderwerp. Of verwijzen we u door naar (landelijke) websites waar u informatie kunt vinden.

Situatie in Oekraïne

Op de website van de Rijksoverheid leest u informatie over de situatie in Oekraïne. En over het standpunt van de Nederlandse regering.

Hier staan ook algemene tips en adviezen over de veiligheid in Nederland. Of over de manieren waarop u de mensen in Oekraïne kunt helpen.



1. Informatie voor vluchtelingen uit Oekraïne

RefugeeHelp is het online startpunt voor Oekraïense vluchtelingen in Nederland en iedereen die zich voor hen in wil zetten.

Kijk op www.refugeehelp.nl voor meer informatie

1.1 Inschrijven van vluchtelingen bij de gemeente

Wij schrijven vluchtelingen die in de gemeente komen in bij de Basisregistratie Personen (BRP). Hiervoor gebruiken we het adres waar zij logeren. Dit kan bij particulieren of bij een opvangplek van de gemeente. Is de vluchteling bij ons bekend? Dan nodigen wij hem of haar uit voor inschrijving. Daarna krijgen ze een Burgerservicenummer (BSN). Wij schrijven ze ook in bij Basis Voorziening Vreemdelingen (BVV). Zo zijn ze ook bekend bij de Immigratie- en Naturalisatie Dienst (IND).

1.2 Melden (tijdelijke) terugkeer naar Oekraïne

Oekraïense vluchtelingen zijn vrij om te reizen. Zij kunnen dus besluiten om (tijdelijk) terug te gaan naar Oekraïne. Dit heeft gevolgen voor de registratie en het leefgeld. Meld het bij de gemeente wanneer vluchtelingen die u opvangt tijdelijk of voor een langere tijd vertrekken door te mailen naar vluchtelingen@hardenberg.nl.

1.3 Leefgeld

Vluchtelingen uit Oekraïne krijgen leefgeld. Dit is € 260 per maand per persoon. Dit bedrag bestaat uit € 205 voor eten en drinken en € 55 voor kleding en andere persoonlijke spullen.
Een deel van het leefgeld kunnen we in natura geven. Bij opvangplekken van de gemeente zorgen wij bijvoorbeeld voor eten.

Vluchtelingen die bij een gastgezin wonen (particuliere opvang) krijgen naast het leefgeld een extra bedrag per maand. Volwassenen krijgen € 215 per maand extra. Kinderen krijgen € 55 per maand extra. Zij kunnen dit geld gebruiken voor openbaar vervoer, familiebezoek of sport. Of om bij te dragen aan de kosten die het gastgezin maakt. Dit is niet verplicht.

We adviseren vluchtelingen om zo snel mogelijk een bankrekening te openen. Dan kunnen wij het leefgeld op deze bankrekening storten.
Staat de vluchteling (nog) niet bij ons ingeschreven? Dan kan er nog geen bankrekening geopend worden. We geven dan een prepaid-pas waarom we het leefgeld storten.

1.4 Geld omwisselen naar euro's

Oekraïense vluchtelingen in Nederland kunnen Oekraïense hryvnia omwisselen naar euro’s. Het gaat om een eenmalige mogelijkheid voor maximaal 10.000 hryvnia (ongeveer € 310) per persoon. Bij de omwisseling worden geen transactiekosten in rekening gebracht. De regeling geldt vanaf 15 juli 2022. Voorlopig voor drie maanden.

Ga voor meer informatie naar de website van de Rijksoverheid

1.5 Werken in Nederland

Oekraïense vluchtelingen die onder de Richtlijn Tijdelijke Bescherming Oekraïne vallen, mogen betaald werk doen in Nederland zonder werkvergunning. Wel moeten zij een Burgerservicenummer en een bankrekening hebben. Het Werkgevers Servicepunt wspregiozwolle.nl kan Oekraïense vluchtelingen en werkgevers met elkaar in contact brengen. De werkgever moet minimaal 2 dagen voordat de medewerker aan de slag gaat, melding doen bij het UWV.

Bewijs van verblijf

Mensen die uit Oekraïne zijn gevlucht en die onder de Europese Richtlijn tijdelijke bescherming (Oekraïne) vallen, kunnen bij de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) een bewijs van verblijf aanvragen. Dit is het bewijs om in Nederland te mogen wonen en werken. Het bewijs van verblijf is een sticker in het paspoort, een los papier of een pasje (O-document). Een afspraak maken om het bewijs van verblijf op te halen kan online bij de IND:

1.6 Medische zorg en zorgverzekering

Oekraïense vluchtelingen hebben in Nederland recht op medische zorg. Bijvoorbeeld een bezoek aan de huisarts, verloskundige of het ziekenhuis. Vluchtelingen uit Oekraïne met een burgerservicenummer vallen vanaf 1 juli 2022 onder de Regeling Medische zorg Ontheemden (RMO). Zij hoeven geen premie of eigen risico te betalen. 

Ga voor meer informatie naar de website van de Rijksoverheid

Wilt u meer weten over de zorgverzekering voor Oekraïense vluchtelingen?

Ga naar de website van zorgverzekeringslijn

1.7 Kinderbijslag

Vluchtelingen in Nederland hebben recht op kinderbijslag, als:

  • zij in Nederland werken en
  • als het kind minimaal 3 maanden in Nederland is. Zonder in de tussentijd weg te zijn geweest.

Dit moet het geval zijn op de eerste dag van het kwartaal. Op 1 juli 2022 is de eerste mogelijkheid om recht te hebben op kinderbijslag. Vluchtelingen vragen kinderbijslag zelf aan bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Wanneer de aanvraag wordt goedgekeurd, wordt op 1 oktober (met terugwerkende kracht) de kinderbijslag over het derde kwartaal betaald.

Ga voor meer informatie naar de website van de SVB

1.8 Kinderopvang

Kinderen van Oekraïense vluchtelingen kunnen gebruik maken van kinderopvang. Aan kinderopvang zijn kosten verbonden. Vluchtelingen uit Oekraïne kunnen hiervoor in sommige gevallen direct kinderopvangtoeslag aanvragen. Zij krijgen de toeslag als voorschot, omdat de Wet Kinderopvang hiervoor nog wordt aangepast.

Ga voor meer informatie naar de website van de Rijksoverheid

1.9 Onderwijs aan kinderen van vluchtelingen uit Oekraïne

Kinderen/jongeren uit Oekraïne die in de gemeente Hardenberg worden opgevangen, kunnen zich aanmelden voor onderwijs bij basisschool OpStap in Hardenberg. Albert Wilkens is coördinator voor basisonderwijs/primair onderwijs aan kinderen uit Oekraïne. U kunt hem bellen op nummer 06 547 63 947.

De Taalschool biedt voortgezet onderwijs in Hardenberg. De contactpersoon van de Taalschool is Lisanne Oldenkamp. U kunt haar mailen op l.oldenkamp@sgdnv.nl of haar bellen op nummer 06 133 53 652.

1.10 Tolken

Wij zijn op zoek naar mensen die Oekraïens of Russisch spreken, en dit kunnen tolken naar het Nederlands. Ben of ken jij zo iemand? En wil je helpen? Mail dan naar vluchtelingen@hardenberg.nl.

1.11 De Nederlandse taal leren (voor volwassenen)

Oekraïners die al Engels of een beetje Nederlands spreken, kunnen de volgende websites gebruiken:

Oekraïense vluchtelingen die de Nederlandse taal willen leren kunnen terecht bij het Taalpunt van de bibliotheek. Het Taalpunt zet taalmaatjes in voor vluchtelingen die ook Engels spreken.

Zo kunt u contact opnemen met het Taalpunt:

1.12 Reizen met het openbaar vervoer

Per 1 juni 2022 kunnen Oekraïense vluchtelingen niet meer gratis reizen in het OV in Nederland. Zij hebben een geldig vervoersbewijs nodig. Met het leefgeld dat zij van de gemeente krijgen, kunnen zij een kaartje kopen om met het openbaar vervoer te reizen. Betalen in de bus kan alleen met bankpas of creditcard. Niet met contant geld.

Het vrij inreizen is nog wel mogelijk in de treinen van NS. Op vertoon van:

  • een Oekraiens identiteitsbewijs
  • en een Duits, Belgisch, Frans of Oostenrijks vervoerbewijs dat niet ouder is dan 24 uur.

Oekraïners kunnen dan een gratis vervoersbewijs ophalen bij de Tickets en Service-balies op de (grotere) treinstations van NS.

1.13 Meer over de ondersteuning

Op de website van de Rijksoverheid leest u meer over de ondersteuning die vluchtelingen uit Oekraïne in Nederland krijgen op het gebied van:

  • Aankomst, registratie en verblijf
  • Zorg en gezondheid
  • Werk en inkomen
  • Onderwijs

Ga naar de website van de Rijksoverheid


2. Hulp aan vluchtelingen

2.1 Opvang

U leest hieronder meer over:

  • 2.1.1 Grootschalige gemeentelijke opvang
  • 2.1.2 Kleinschalige particuliere opvang (thuis)
  • 2.1.3 Huisdieren
  • 2.1.4 Verhalen over de opvang

2.1.1 Grootschalige gemeentelijke opvangplekken

In de gemeente Hardenberg zijn twee gemeentelijke opvangplekken. Verschillende organisaties en vrijwilligers zijn betrokken. Onder andere de Veiligheidsregio IJsselland, het Rode Kruis, Defensie, de GGD/GGZ, het platform van kerken Hardenberg en Vluchtelingenwerk. 

Lees hier verder over grootschalige opvangplekken


2.1.2 Oekraïense vluchtelingen thuis opvangen (kleinschalige particuliere opvang)

Het is mogelijk om als gasthuishouden een vluchteling uit Oekraïne tijdelijk onderdak te bieden in uw huis. Of een andere geschikte plek waarvan u eigenaar bent en die geschikt is voor tijdelijke bewoning, zoals een vakantiehuis of een bed & breakfast.

Lees hier verder over particuliere opvang

Vermoed u mensenhandel? Het Rode Kruis helpt je mensenhandel te herkennen.

Lees hier meer over op de website van het Rode Kruis


2.1.3 Huisdieren

Sommige vluchtelingen hebben hun huisdieren meegenomen. Dierenartsenpraktijk Vechtdal (Hardenberg) en Van Dedem (Dedemsvaart) controleren de gezondheid van de meegereisde dieren.


2.1.4 Verhalen over de opvang

De inwoners van de gemeente zijn gastvrij, gul, vriendelijk en bezitten een warm hart voor mensen die het moeilijk hebben. Dat is de ervaring van de 35-jarige Alex Teke die sinds een aantal weken samen met zestig andere vluchtelingen uit Oekraïne verblijft in een voormalige basisschool in Dedemsvaart. 

Samen met haar dochter vluchtte Mila naar Nederland. Ze belandde in Hardenberg. Wanneer ze weer terug kan weet ze niet. In de tussentijd probeert ze er wat van te maken. Dus zocht ze een baan en werkt nu in de horeca op vakantiepark ’t Hooge Holt.

Lees hun verhalen hier verder


2.2 Financieel

U leest hieronder meer over:

  • 2.2.1 Inzamel- en doneeracties
  • 2.2.2 Rode Kruis

2.2.1 Inzamel- en doneeracties

Veel mensen melden zich met het aanbod te helpen. Of ze willen spullen beschikbaar stellen. 

Spullen voor Oekraïense vluchtelingen

  • Op dit moment zijn alle benodigde spullen en voorzieningen voor de gemeentelijke opvanglocaties geregeld. Als er spullen nodig zijn, doen de gemeente of De Stuw hiervoor een oproep.
  • Vluchtelingenwerk Nederland houdt bij waar behoefte aan is. En waar de inzameling plaatsvindt.
    Kijk op de site van Vluchtelingenwerk voor meer informatie

Geld inzamelen voor vluchtelingen die in de gemeente Hardenberg verblijven

  • Er zijn in de gemeente Hardenberg meerdere geldinzamelacties gestart. Dit wordt zeer gewaardeerd. De betrokken partijen willen dit geld op een goede manier besteden, gericht op de rust, veiligheid en integratie van vluchtelingen die in Hardenberg worden opgevangen. Initiatiefnemers kunnen het ingezamelde geld overmaken naar De Stuw: NL 52 RABO 0312962053 ten name van De Stuw, onder vermelding van Opvang Oekraïense vluchtelingen.

2.2.2 Rode Kruis

Het Rode Kruis helpt Oekraïne op allerlei manieren. Zo geven zij voedsel, kleding, en medische hulp. Ook bieden ze tijdelijke overnachtingsplekken. Steunen ze ziekenhuizen. Repareren ze gebouwen. En verlenen ze eerste hulp.

Kijk op de site van het Rode Kruis voor meer informatie


3. Overige vragen over de oorlog in Oekraïne

Het is begrijpelijk dat u zorgen hebt over de oorlog die Rusland in Oekraïne is begonnen. En dat u vragen hebt. Hieronder geven we antwoord op vragen die u mogelijk hebt. 

Moet ik jodiumtabletten in huis halen of preventief slikken?

De vraag naar jodiumtabletten groeit in Nederland. Ook in onze regio. Dit komt door de situatie in Oekraïne. Mensen zijn bezorgd door de berichten over innames van kerncentrales door het Russische leger en de dreiging van de inzet van kernwapens.

De oorlog in Oekraïne geeft geen reden om jodiumtabletten in huis te halen. Dit laat het ministerie van VWS weten.

Lees meer hierover op de website van de Rijksoverheid

Mocht er sprake zijn van een nucleair incident in Rusland, dan onderzoekt (en communiceert) het ministerie van VWS en de Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming (ANVS) welke maatregelen we moeten nemen. In Europa, ook in Nederland, is er een uitgebreid meetnet om eventuele verhogingen van radioactiviteit in de lucht te kunnen oppikken. Het RIVM houdt de situatie goed in de gaten.

Waar bevinden zich schuilkelders in onze regio?

In Nederland zijn er geen openbare schuilkelders meer. Volgens deskundigen is de kans klein dat we (nucleaire) schuilkelders nodig hebben.

Hoe kan ik me voorbereiden op een crisis?

De Nederlandse overheid biedt allerlei informatie over hoe je je kunt voorbereiden op een crisis. Die algemene tips en adviezen gelden ook nu. Er gelden geen extra adviezen vanwege de situatie in Oekraïne.

Kijk voor meer informatie op de website crisis.nl

Hebt u andere vragen?

Neem dan contact met ons op